
Vandaag was het cultureel erfgoed dag op De Holsthoek.
We willen hiermee aangeven dat we het erfgoed om ons heen belangrijk vinden.
Wij brachten een bezoek aan de molen in Windesheim.
In 1391 werd er op deze plek een molen gebouwd. De molen waaide in de loop der jaren een paar maal om, maar werd weer herbouwd. Van origine was het geen windkorenmolen. Maar de huidige molen maalt het graan wel tot meel en gebruikt daarvoor de kracht van de wind.
Wij hadden vandaag geluk; er stond veel wind en de wieken draaiden flink rond.
We bekeken eerst de buitenkant van de molen en zagen hoe de wieken werken. Binnen zagen we hoe een zak graan met een touw naar boven wordt gehesen. Het graan wordt dan in een bak gedaan en vervolgens door de molenstenen fijngemalen. Daarna komt het als meel in een zak terecht. Voor bruin brood is de meel grof gemalen. Voor wit brood en pannenkoekmeel wordt het proces nog een keer herhaald en dan is het veel fijner gemalen.
De kinderen mochten zelf ook aan de touwen sjorren, het meel voelen en pannenkoekmeel kopen. Leuk om te zien hoe een korenmolen werkt en nu maar hopen dat de pannenkoeken smaken!
Onder aan de pagina zie je een filmpje van ons bezoek!
Uit het archief
Dit bericht van 11 november 2015 staat ook op de groepspagina van groep 1-2-4-5, de groep van de jongere kinderen in het schooljaar daarna. Het vertelt over het bezoek van groep 1-2-3 aan de molen in Windesheim, op de Cultureel Erfgoeddag van dat jaar. In het fotoalbum Molen Windesheim staan 27 foto's. Op deze pagina kijken we naar wat cultureel erfgoed voor jonge kinderen kan betekenen.
Een gezamenlijke dag
De Cultureel Erfgoeddag is een activiteit van het onderwijsteam Klaver DHKT, waarvan De Holsthoek deel uitmaakt, samen met Dijkzicht, De Klimboom en Tellegen. In de nieuwsbrief van december 2015 schreven we dat er binnen het onderwijsteam enkele gezamenlijke activiteiten waren afgesproken, en dat de Cultureel Erfgoeddag een jaarlijks terugkerende activiteit is, gepland in de tweede week van november. De onderbouw ging in 2015 op 11 november naar de molen.
Wat is erfgoed?
Erfgoed is wat we van vorige generaties hebben geërfd: gebouwen, landschappen, voorwerpen, verhalen, liedjes en ambachten. Het vertelt iets over wie we zijn en waar we vandaan komen. Voor jonge kinderen is erfgoed het best te begrijpen als ze het met eigen ogen zien. Een molen die al eeuwen op dezelfde plek staat, maakt het begrip vroeger ineens heel concreet.
Molens in Nederland
Nederland is wereldberoemd om zijn molens. Vroeger stonden er duizenden windmolens in het land. Korenmolens maalden graan tot meel, zaagmolens zaagden hout en poldermolens pompten water uit de laaggelegen polders. Veel van die molens zijn verdwenen, maar honderden zijn bewaard gebleven en worden nog altijd onderhouden, vaak door vrijwillige molenaars. Een molen bezoeken is dus ook een les in hoe mensen samen hun erfgoed in stand houden.
Een ambacht van vroeger
Molenaar is een van de oudste beroepen van ons land. Een molenaar moet weten hoe de wind waait, hoe je de wieken in de wind zet en hoe je de molenstenen goed afstelt. Dat vakmanschap wordt van generatie op generatie doorgegeven. Voor kinderen is het indrukwekkend om te zien hoeveel kennis er nodig is om een molen te laten draaien. Zo leren ze ook iets over beroepen en ambachten die al eeuwen bestaan.
Graan van het land
Voordat graan in de molen terechtkomt, groeit het op het land. Tarwe, rogge en spelt worden in het najaar of het voorjaar gezaaid en in de zomer geoogst, als de aren goudgeel zijn. Na het dorsen blijven de korrels over, en die gaan naar de molen. Voor kinderen is het mooi om die hele weg te kennen: van een zaadje op de akker, via de molen en de bakker, tot de boterham op hun bord.
Leren met al je zintuigen
Bij een molenbezoek leren kinderen met al hun zintuigen. Ze horen de wieken suizen en de stenen malen, ze zien het graan naar boven gaan, ze voelen het verschil tussen grof en fijn meel en ze ruiken het graan. Dat maakt zo'n bezoek veel krachtiger dan een les uit een boek. Wat kinderen zo ervaren, onthouden ze, en het vormt een basis waar ze later in de lessen geschiedenis en aardrijkskunde op kunnen voortbouwen.
Erfgoed dicht bij huis
De omgeving van Den Nul is zeer rijk aan natuur en cultuur. In het najaar van 2015 maakten de kinderen van de onderbouw daar meerdere keren kennis mee: met kasteel 't Nijenhuis bij Heino in oktober en met de molen in Windesheim in november. Zo ontdekten ze dat je niet ver hoeft te reizen om bijzondere plekken te zien. Erfgoed is overal om ons heen, als je er maar oog voor hebt.
Na het bezoek
Een bezoek als dit kan in de klas mooi worden verwerkt. De kinderen kunnen een molen tekenen of bouwen van karton, de stappen van graan tot brood in de goede volgorde leggen of een verhaal maken over een molenaar. Met het pannenkoekmeel dat ze kochten, kon het bezoek thuis bovendien een lekker vervolg krijgen. Zo blijft de ervaring nog lang hangen.
Thuis verder
Zoek samen met uw kind uit of er een molen bij u in de buurt staat, en ga eens kijken. Veel molens zijn op zaterdag open voor bezoekers, en op de Nationale Molendag in mei zetten molens in het hele land hun deuren open. Bak thuis pannenkoeken of brood, en praat erover hoe het graan van het land via de molen in uw keuken terechtkomt.